Bosbeekjuffer terug

28-JUL-2022 NatureToday- De bosbeekjuffer leeft bij natuurlijke, schone beekjes en profiteert van beekherstel. Na ruim een eeuw afwezigheid, komt hij nu ook weer voor in de omgeving van Boxmeer. Dankzij maatregelen in de Oeffeltse Raam. De plannen voor verder beekherstel in deze omgeving bieden deze fraaie juffer de komende jaren kansen om zich verder uit te breiden. Lees verder >>>>

NVL Excursies 2022

De Donkere waterjuffer excursie is op 8 mei gehouden en was al gauw volgeboekt. Hieronder staan de excursies die de NVL dit seizoen organiseert. Opgeven bij de secretaris, tenzij anders aangegeven.

  • Zaterdag 18 juni, Oostelijke witsnuitlibel in Beilen met Corné Klasen. 10u of 14u. Max 14 deelnemers per excursie, dus het kan zijn dat iemand op de wachtlijst komt. Details worden toegezonden na aanmelding. Aanmelden.
  • Zondag 19 juni, Geuldal bij Cotessen, Op zoek naar Gaffelwaterjuffer en Mercuurwaterjuffer met Reinier de Vries. Aanmelden. Details volgen.
  • Zaterdag 25 juni, 11u. Libellen en vlinders in het Leersumseveld, met Jan Katsman. Aanmelden bij Staatsbosbeheer. Prijs E10.
  • Zaterdag 16 juli, Laakse Slenk/Hulkesteinse bos, Zuidelijke glazenmaker met Eric Roeland. Aanmelden. Details volgen.
  • Zaterdag 16 juli, 11u. Libellen en vlinders in het Leersumseveld. met Jan Katsman. Aanmelden bij Staatsbosbeheer. Prijs E10.
  • Zaterdag 23 juli, Roerdal, beginnerscursus met Antoine v.d. Heijden. Aanmelden. Details volgen.
  • Zaterdag 6 augustus, Woldlakebos. Glazenmakers. Met Nick van Wouwen en Eric Roeland. Aanmelden. Details volgen.
  • Zaterdag 10 september, Nazomer libellen inventariseren op de Drentse heide met René Manger (zie deze website om op de hoogte te blijven). Aanmelden.
  • Zaterdag 24 september, larven van libellen, Woldlakebos, met Christophe Brochard. Aanmelden. Details volgen.

De buitenland-excursie naar Andalusië was verzet naar 2022; dit wordt 2023. We komen tegen die
tijd op de lijn met meer informatie.

Opletten op Aeshna mixta soneharai

 In het huidige nummer van Odonatologica rapporteren Vladimir Onishko en co-auteurs over Aeshna mixta soneharai, een “over het hoofd gezien” nieuwe Europese libellensoort waarvan eerder werd gedacht dat het een Paardenbijter (Aeshna mixta) was (referentie hieronder aangehaald). De foto’s en gegevens die in het artikel worden gepresenteerd, komen voornamelijk uit het gebied rond Moskou en deze afzettingen leverden ook het meest westelijke bewijs tot kort voordat het artikel werd gedrukt. In de afgelopen dagen heeft het onderwerp zich zeer snel ontwikkeld en nu zijn er de eerste duidelijke foto-bewijsstukken uit het uiterste westen van Wit-Rusland direct aan de grens met Polen, waar de soort samen met de Paardenbijter vliegt, net als in de rest van het land. Het lijkt dus slechts een technische vraag, tot Aeshna soneharai ook in Centraal-Europa wordt aangetroffen. Hoe zijn deze meest recente waarnemingen direct aan de Poolse grens te verklaren en of deze fascinerende soort in (Midden-)Europa eigenlijk eenvoudigweg over het hoofd is gezien en is aangezien voor een Paardenbijter (hetgeen nogal onwaarschijnlijk lijkt vanwege de opvallende verschillen in de veld ?). Of de soort recentelijk een neiging tot verspreiding heeft laten zien, is nog onduidelijk. Het lijkt echter duidelijk dat het de moeite waard is om deze zomer de Paardenbijters en de Zuidelijke glazenmakers in Centraal-Europa eens nader te bekijken en de collecties en fotodatabases dienovereenkomstig door te spitten. Ik kijk uit naar verdere ontwikkelingen. 

Asmus Schröter

Onishko V.V., Kosterin O.E., Blinov A.G., Sukhikh I.S., Ogunleye A.T. & Schröter A. 2022. Aeshna soneharai Asahina, 1988, stat. rev., bona species – an overlooked member of the European fauna? (Odonata: Aeshnidae). Odonatologica 51: 111-145

 

Nieuwe Rode Lijst Vlaanderen

De vorige Rode Lijst libellen dateert al van 2006 en werd recent herzien. Dit is ondertussen de derde versie van de Rode Lijst. In het artikel wordt kort de nieuwe Rode Lijst libellen gepresenteerd. Vervolgens wordt er een vergelijking gemaakt tussen de opeenvolgende Rode Lijsten en de habitatvoorkeur van elke soort een overzicht van de voornaamste veranderingen in de libellenfauna in Vlaanderen over drie decennia. Download Rode Lijst Vlaanderen.

Stikstofdepositie slecht voor libellen

11-APR-2022 (NatureToday-Vlinderstichting) – Libellen zijn als aquatische insecten gevoelig voor veranderingen in het zoete water. Met veel soorten gaat het goed, maar juist bij de libellen van voedselarme milieus zien we dat veel soorten negatieve trends hebben. Eén van de factoren die hier een rol spelen is de te hoge stikstofdepositie die leidt tot voedselrijkdom en verzuring. Lees verder >>>>

Foto: MangerEco

Bastiaan Kiauta overleden

In 2002 werd Bastiaan Kiauta geridderd in de orde van Oranje Nassau (Foto M. Wasscher).

Op 26 maart jongstleden is Boštjan (Bastiaan) Kiauta op 85-jarige leeftijd overleden. Hij was initiator bij de oprichting van de Nederlandse Libellenonderzoekers in 1970, de voorloper van de huidige NVL en de SIO (de huidige Societas Odonatologicas Internationalis). Hij heeft ruim 40 jaar (oktober 1971 tot en met december 2013) het hoofdredacteurschap van Odonatologica uitgeoefend.

Libellen in heidegebieden en vennen lopen gevaar

Maanwaterjuffer (man)

Libellen die normaal voorkomen in heidegebieden en aan vennen behoren tot de meest bedreigde insectensoorten. Dat blijkt uit een Vlaams onderzoek van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek. Ook in Belgisch Limburg komen ze nog maar op een paar plaatsen meer voor én in heel lage aantallen.
Het INBO baseert zich voor de studie op zo’n 600.000 waarnemingen van vrijwilligers van Natuurpunt en de Libellenvereniging Vlaanderen. En daaruit blijkt dat de maanwaterjuffer intussen al volledig is uitgestorven in Limburg. “Zo’n 10 jaar geleden kwam die nog op 4 plekken voor in Limburg. Die zijn daar allemaal verdwenen. Alleen in Antwerpen komt de soort nog voor, in Kalmthout en op de militairen domeinen.” Lees verder>>>

Wereldwijde bedreiging Libellen

9 december 2021 – Update van de IUCN Red List of Threatened Species: Volgens de eerste wereldwijde beoordeling van libellen zorgt de vernietiging van wetlands voor de achteruitgang van libellen wereldwijd. Hun achteruitgang is symptomatisch voor het wijdverbreide verlies van moerassen, wateren en vrij stromende rivieren waarin ze voortplanten, voornamelijk veroorzaakt door de uitbreiding van niet-duurzame landbouw en verstedelijking over de hele wereld. Lees verder >>>>

Libellenstudiedag 2021

Op 18 september 2021 werd de NVL studiedag gehouden in de Gelderlandfabriek (foto-impressie). Het programma was divers met lezingen over de libellenfauna in de wereld, maar ook over de libellen in Nederland.

Lezingen:

NVL studiedag 18 september 2021
  1. Marcel Wasscher, Ecologie en biotopen libellen van Suriname
  2. Adrian Parr, Migrant Dragonflies
  3. Roy van Grunsven, het libellenseizoen van 2021
  4. Vincent Kalkman, De libellenatlas van het Midden Oosten
  5. Robert Ketelaar, Libellen van Socotra
  6. Reinier de Vries, De Geelvlekheidelibel in Nederland
  7. René Manger, Hoe ernstig heeft de libellenpopulatie in de Weerribben te lijden van parasiterende knutten?