GRASBARKI – LIBELLEN VAN SURINAME

Libellen zijn fraaie insecten, vaak kleurrijk, opvallend en fotogeniek. Ze kunnen ons iets vertellen over de kwaliteit van het water (waarin hun larven leven) en hoe de natuur ervoor staat. Deze veldgids maakt zichtbaar hoe enorm divers de natuur in Suriname is. Met deze veldgids kan je alle libellen op naam brengen, waarbij elke groep (‘genus’) en elke soort een Nederlandse naam heeft gekregen.

Voor beginners is er een instapgids op bladzijde 44. Deze bevat enkele tientallen foto’s om vertrouwd te worden met de libellen die je het eerst langs het water (of soms zelfs in huis) tegenkomt.
Het grootste deel van de veldgids bestaat uit foto’s met namen. Bladerend kan je zoeken naar foto’s die het meest lijken op de soort die je gezien of gefotografeerd hebt. Soorten die op elkaar lijken staan vaak bij elkaar. Wees in het begin blij als je de naam van de groep te weten komt.

Een volgende stap zou kunnen zijn, dat je de sleutels gaat lezen en leert hoe de soorten binnen een groep van elkaar verschillen. De sleutels laten zien waar je bij gelijkende soorten op moet letten. Soms is dat makkelijk, soms kan dat lastig zijn. Misschien leer je zo je eerste libellensoorten kennen. Doe de Grasbarki libellenquiz?

In deze veldgids staan veel sleutels om alle tot nu toe bekende libellensoorten van Suriname en directe omgeving op naam te kunnen brengen. Op foto’s en figuren staan de onderscheidende kenmerken van de soorten. Ook wordt besproken waar ze voorkomen en hoe algemeen ze zijn. Achterin zijn verspreidingskaarten opgenomen waarop je ziet waar de soorten tot nu toe zijn waargenomen.
De gids is in de eerste plaats bedoeld voor Surinamers die meer van de natuur in hun eigen land willen weten. Daarnaast geeft de gids informatie over welke delen van het land de moeite waard zijn om extra te beschermen. Bovendien is het boek bedoeld voor toeristen die aangetrokken zijn door deze prachtige tropische overvloed. Het is een uitnodigend boek voor mensen die nog niets over libellen weten, maar ook voor libellenspecialisten doordat het een samenvatting is van wat we tot nu weten. Kortom, een boek met een uitdaging voor iedereen.

Bestellen? Prijs € 27,95 excl. portokosten. Leden NVL € 20,-

Boekpresentatie op 18 september 2026 in Naturalis

Rode Lijst Libellen 2024

De Rode Lijst Libellen voor Nederland is als Brachytron uitgekomen (120 pagina’s). De auteurs zijn Roy van Grunsven, Gerdien Bos (Vlinderstichting en Johan van ‘t Bosch (Eis Kenniscentrum Insecten). Eerder is dit werk verschenen als rapport en nu uitgebracht als Brachytron uitgave van de Nederlandse Vereniging voor Libellenstudie (NVL) en de Libellenvereniging Vlaanderen (LVV). Libellen gaan zoals de meeste insectengroepen achteruit. Voor internationale vergelijking is ook een Rode Lijst-beoordeling volgens de IUCN-criteria gemaakt. De editie is op deze website te bestellen. Prijs is nog niet bekend, maar volgt binnenkort. Editie is mogelijk gemaakt door De Vlinderstichting, CBS, NVL, EIS en LVV.

Done try – reflecting on a joint expeditionby Nigerian and Dutch odonatologists

Seven Nigerian and four Dutch odonatologists organized a collaborative expedition to Nigeria’s Cross River State in 2022. While exploring one of the most biodiverse but least well-known regions of Africa, they documented several rare, poorly known and even undescribed dragonflies and damselflies. The expedition benefitted from Dutch resources and taxonomic expertise and from Nigerian knowledge and networks in the field. Moreover, the team experienced that a collaborative expedition has important benefits beyond the ecological insights obtained. These benefits arise from knowledge exchange among team members and from broader knowledge distribution through local connections. Cross-continental collaborations can therefore provide distinct support to research and conservation in countries of the Global South. Such projects also come with challenges that stem from cultural differences, which in itself form valuable learning experiences. This article reflects on the collaboration during the Dutch-Nigerian Odonata expedition and presents seven recommendations to help navigate some of the challenges that were encountered. With this, we hope to encourage other ecologists to organize field expeditions collaboratively.

Odonata fauna of Kırklareli province, with updated species list of Longoz Forest in Thrace Region (Türkiye)

Haşim Karagöz & Nurten Hacet

Deze studie werd uitgevoerd om de libellenfauna van de provincie Kırklareli in de regio Thrace in kaart te brengen. Het onderzoek werd uitgevoerd op 58 verschillende locaties in diverse wetlands in de provincie Kırklareli in 2022 en 2023. Er werden drie nieuwe soorten voor de provincie Kırklareli gevonden: Tangpantserjuffer (Lestes dryas), Kleine roodoogjuffer (Erythromma viridulum), Smaragdlibel (Cordulia aenea) en Viervlek (Libellula quadrimaculata). Voor Smaragdlibel is het tevens de eerste waarneming voor de regio Thrace. Drie soorten die we vonden, werden beoordeeld als “Bedreigd” op de Europese Rode Lijst voor libellen, namelijk Blauwoogbronlibel (Cordulegaster insignis), Turkse bronlibel (Cordulegaster picta) en de Bulgaarse glanslibel (Somatochlora borisi). Van deze drie soorten, waarvan de Bulgaarse glanslibel endemisch is voor de Balkan, werden nieuwe locaties gevonden. In de Longoz Forest, waar verschillende bijzondere biotopen voorkomen, werden in totaal tien nieuwe libellensoorten gevonden. Dat brengt het totaal aantal waargenomen soorten voor dit bosgebied op 29.

Parasitaire infectiegraad van Libellenknutten in De Wieden

René Manger

In juni en juli 2024 werd in de Wieden gericht onderzoek gedaan naar het voorkomen van de Libellenknut (Forcipomyia paludis). Hierbij werden 18 libellensoorten waargenomen, waarvan 7 geparasiteerd was met de Libellenknut. De gemiddelde infectiegraad bedroeg 7.8%. Bijna alle knutten werden aan de basis van de voorvleugels, ter hoogte van de cubitale aders waargenomen. De Libellenknut lijkt in de Wieden minder algemeen voor te komen dan in de Weerribben. Het verschil van de infectiegraad van de libellenfauna tussen beide gebieden valt op dit moment niet te verklaren. Mogelijk dat de eerder geringe dichtheid aan Galigaan (Cladium mariscus), het beheer of…

NVL studiedag 2025

Op 22 maart werd de NVL studiedag gehouden in Culemborg.

10:00 Aankomst (koffie staat klaar)
10:30 Opening dagvoorzitter (Weia Reinboud)

10:35 Welke libellen moeten beschermd worden, en wat is daarvoor nodig? – Roy van Grunsven
10:55 Libellen in het Kuinderbos – Eric Roeland
11:15 Mystery Quizzz – Antoine vd Heijden

11:35 Koffiepauze

11:55 Libellen fotograferen – Weia Reinboud
12:15 Algemene Ledenvergadering (vergaderstukken worden toegezonden)

12:45 Lunchpauze

13:45 Quizzz-ontknoping
14:00 Moorland dragonflies in the Palatinate disappearing not only because of climate change – Jürgen Ott
14:30 Klimaatvluchtelingen van toen en nu – Jan-Freerk Kloen

15:00 Theepauze

15:30 Libellen van Zuidoost-Turkije – Antoine vd Heijden
15:50 De libellenfauna van Australië – Wouter vd Voort

16:10 Potpourri: Ekpah Ojonugwa – Dragonflies of Nigeria
Roy van Grunsven – Dragonfly Conservation Europe
Marcel Wasscher – De grootte van Zwarte heidelibellen in 1980

16:30 Afsluiting dagvoorzitter

Landelijke Studiedag 2027

De Landelijke Studiedag wordt gehouden op 3 april 2027 op de bekende locatie in De Gelderlandfabriek, Stationsweg 7, 4104 NG Culemborg.

Programma download (medio maart 2027)

NVL studiedag 22 maart 2025

Op zaterdag 22 maart 2025 wordt de NVL libellenstudiedag gehouden te Culemborg.
Het programma.

Aanmelden voor deelname aan de NVL dag en voor lunch, geef dit dan hier door?
Toegang leden is gratis.

De kosten voor koffie en thee voor niet-leden bedragen € 7,50.

Lunchopties: kijk hier en laat ons vooraf weten wat je wilt bestellen,
dan staat het in de lunchpauze voor je klaar.

Plaats: de Gelderlandfabriek, Stationsweg 7, Culemborg

De dichtstbijzijnde parkeerplaats bevindt zich bij het Stationsplein, vanaf de rotonde na ca. 200 meter aan de rechterkant. Via een trap op deze parkeerplaats bereik je de ingang van de Gelderlandfabriek. Ook als je met het openbaar vervoer komt, kun je gebruikmaken van deze trap. Voor mindervalide bezoekers zijn er speciale parkeerplekken beschikbaar bij de ingang op het talud.

Nieuwe Europese Rode Lijst

De nieuwe Europese Rode Lijst libellen is uitgebracht. Wat betreft libellensoorten van vennen en hoogvenen zijn flinke verschuivingen ontstaan. Soorten die uit het niets ineens hoog op de lijst staan. Met een aantal soorten van beken in Zuid-Europa gaat het ook niet goed. In het rapport is er veel informatie over bedreigingen en bescherming van libellen te lezen. Op de website van IUCN staat ook veel informatie over dit onderwerp.

Download rapport

NVL excursies 2026

Deze excursies zijn in 2026 gehouden:

Bij alle excursies aanmelden bij de secretaris. Details volgen na aanmelding. Start excursies om 11 uur.

Maandag 25 mei 2026 (Tweede pinksterdag) Vroege libellen en ander leuks met Jan Katsman. Excursie voor max. 10 personen. Inclusief koffie/thee en een lezing over het gebied. Trek waterdichte schoenen aan!

Zaterdag 13 juni 2026. Ga je mee op zoek naar de Rivierrombout? Ook dit jaar organiseren we (NVL, EIS en De Vlinderstichting) weer een Rivierromboutenexcursie. Deze bijzondere soort is als enige Nederlandse libel gebonden aan grote rivieren en wordt daarom maar weinig gezien. Op zaterdag 13 juni gaan we onder leiding van een expert naar Slot Loevestein om deze soort te bekijken. Verzamelen om 10:30u, geef je op via dit formulier. De excursie is gratis, met maximaal 15 deelnemers. De startlocatie (in de buurt van Slot Loevestein) wordt na aanmelden gedeeld met de deelnemers.
(Werkt de link niet? Plak de URL in uw browser: //ap.lc/kixUH

Zaterdag 13 juni 2026. De NVL gaat op 13 juni samen met de KNNV en Dunea naar de libellenvallei in Meijendel om de libellen van Nederlands jongste Nationaal Park te inventariseren. Verzamelen om 10:45 op een goed bereikbare plek Er zijn slechts vier plekken, dus meld je snel aan bij de secretaris (secretaris@brachytron.nl)!

Zaterdag 27 en zondag 28 juni 2026 Oostelijke witsnuitlibel met Corné Klasen. Omgeving Beilen, start
om 11u.

Pantserjuffers en Zwarte heidelibel – Leersumseveld

Zaterdag 18 juli 2026 Pantserjuffers en Zwarte heidelibel. Met Jan Katsman het Leersumse Veld in.
Excursie voor max. 10 personen. Inclusief koffie/thee en een lezing over het gebied.
Trek waterdichte schoenen aan! Aanmelden bij de secretaris.

Zaterdag 29 augustus 2026, met Nick van Wouwen. Aanmelden kan bij de secretaris

Houd de website in de gaten voor meer!